Spreekwoorden.

Vorige week lagen Vlam en ik op de bank de Tour de France te kijken en 1 van de commentators meldde dat het peloton moeite had de berg op te komen. Naar zijn zeggen ‘Viel het stil als een emmer’.

Ik ken een hoop spreekwoorden en gezegdes, maar ‘het valt stil als een emmer’ was mij nog nooit ter ore gekomen.

Ik vond het echter wél een hele fraaie.

En dus hebben wij hem sindsdien hier in Huize Klivia al tig keer gebruikt. We houden hem erin! Het leuke aan die emmer is dat je er alle kanten mee op kunt. Zo is het hier bijvoorbeeld momenteel zo stil als een emmer en regent het ook als een emmer.

Spreekwoorden, gezegdes en taal überhaupt, ik ben er gek op en probeer het creatief te gebruiken.

Niet iedereen houdt daarvan.

Zo kreeg ik pas geleden commentaar op mijn term ‘onbestorven weduwe’. Alsof mijn alleen zijn niet zo erg was als weduwe zijn, of ik me aanstelde. Klopt, ik moet er niet aan denken om weduwe te zijn, ik ben voornemens over 2 weken in Vlam’s armen te springen. Maar het gezegde betekent niks anders dan een vrouw die door afwezigheid van haar partner alleen thuis is.

Had ik al gezegd dat ik ben gek op spreekwoorden en gezegdes? Ja toch? Ik vind het eigenlijk nog leuker als mensen ze verkeerd gebruiken. Als mensen ze als een soort postbode Siemen van ‘Zaai‘ door elkaar husselen. ‘Je hebt er geen hout van gegeten’ bijvoorbeeld. Of ‘die weet ook niet waar de klok hangt’ of ‘Mosterd na de wijn’.

Woorden of uitdrukkingen die mensen zelf verzonnen hebben, van die familie-uitdrukkingen, die zijn ook tof. Zeker als steeds meer mensen ze gaan gebruiken.

Zo heeft Vlam in de 2 jaar dat ik hem nu ken, bepaalde woorden van ons overgenomen. Bij ons in de familie gebruiken we het woord ‘demelen’ als we rommelen, spelen met je eten bedoelen. ‘Zit niet zo te demelen’ zeg ik dan ook regelmatig tegen Jill die rustig van een stuk komkommer eerst de groene schil gaat zitten afknabbelen. Of met een theelepel haar thee opeet.

Wij zijn soms ook ‘niets lekker als kip’.  Dat betekent het tegenovergestelde van ‘kiplekker’. Als we wél kiplekker zijn, heet dat alleen ‘lekker als kip’. Mensen staan raar te kijken als je dat zegt. Zelf heb ik het pas door als ze me aan staan te kijken of ze het in Keulen horen bliksemen.

Eeuwen geleden, woonden mijn stiefvader, zusje, broertje en ik in de Kuip in Rotterdam een wedstrijd van Feyenoord bij. Achter ons zaten 2 pubers die heel erg plat Rotterdams praatten. De ene zei tegen de andere: ‘als ik dorst heb, neem ik me banaan’. Slaat nergens op. Een banaan helpt geen moer tegen dorst. Maar sindsdien roept iedereen uit ons gezin als iemand zegt dorst te hebben ‘Dan neem je toch je banaan?’ Of andersom: als je een banaan eet, wordt er aan je gevraagd of je dorst hebt.

Jill zei ooit, toen ze 2 was ofzo, dat ze gedrietig was. Nog steeds gebruiken we dat woord.

Daar had ik even geheel off topic wel even last van gisteren, gedriet. Maar dank voor alle uw toffe reacties. Ze worden enorm gewaardeerd…

40 thoughts on “Spreekwoorden.

  1. Ik ben ook gek op taal en sinds twee jaar heb ik kennis gemaakt met de Drentse taal. In het begin had mijn man heel wat uit te leggen maar inmiddels ken ik de meeste uitdrukkingen wel. Ik heb er al veel verzameld, wellicht schrijf ik er nog eens een blogje over.
    Fijne dag vandaag!

  2. Gedrietig… wat een prachtig woord eigenlijk. Leuk is dat, elke familie heeft zijn eigen uitdrukkingen en gezegdes…

    Mijn humor is een beetje cynisch af en toe, zwartgallig zelfs….
    Laatst vroeg een moeder op school me of mijn puber van 13 iets bepaalds al mocht van mij. Ik reageerde heel stellig met ‘Nee hoor, daar staat de doodstraf op’ …. (hier thuis een gevleugelde uitspraak om aan te geven dat iets echt heus niet mag)… de moeder keek me aan of ze water zag branden.

    Jongste kwam als kleuter eens onder de modder binnenstappen, hij had ‘gefoebelt’ met de jongens uit de straat. (na een behoorlijke regenbui) Ik dirigeerde hem naar de wasmachine en zei ‘ga maar gebukt staan, dan kan ik je er zo induwen’ … Jongste verbouwereerd natuurlijk… dat wilde hij niet. Ik probeerde het nog leuker te maken en riep ‘maar je mag wel kiezen waar je naar gaat ruiken, citroenfris of oceaanfris’…. Jongste keek me aan, en zei ‘ geen bei van de twee’.

    Ik vind het zo leuk dat mijn kinderen al die woordspelingen gewoon oppikken en er zelf ook gaan bedenken.

  3. Hahahaha, kinderen kunnen er zo wie zo wel wat van. Shirel had een ei in haar handen, liet hem vallen. Eipot. Zo zijn ze er bij apple dus achter de naam gekomen. 😉

    Love As always
    Di Mario

  4. Gedrietig is een heule mooie, vooral als je over 2 weken gedrieën erover kan kletsen.
    Zo gebruik ik nog vaak de term ‘eten koken maken’ omdat dochterlief, destijds 1.5 ofzo, dat altijd zei
    groet

  5. Haha. Jaren geleden als wij gingen kamperen hadden wij tussen onze bagage ook altijd een “onbegrepenstukkentas”. De kinderen hebben lang gedacht dat dat een officieel Nederlands woord was. Verder gebruiken wij hier thuis regelmatig enkele zeer fout engels spreekwoorden zoals: don’t be beng, go on de geng.

  6. Taal is leuk. In Nederland kon ik me soms een ongeluk lachen om wat kinderen in mijn klas zeiden. Nu zorgen mijn studenten voor vermaak met hun Chinglish!
    Of we bepaalde versprekingen gebruiken in onze familie… daar kan ik zo even niet op komen…

  7. Taal is geweldig (heb dan ook niet voor niets een studie Nederlands gedaan). In mijn familie zijn het allemaal van die taalgekken. Favoriet was het door elkaar gooien van spreekwoorden. Alleen wist ik dus op school echt niet meer wat nou wel de juiste versies waren 🙂

  8. Spelen met taal, blijft leuk. Vooral als je in je gezin/familie bepaalde uitdrukkingen hebt.

    Ik begreep goed wat je met “onbestorven weduwe” bedoelde, maar snap ook dat er reacties op kunnen komen. Ikzelf ben ook weduwe, en dan zijn dat soort vergelijkingen soms moeilijk om te lezen, maar ik snap dat het niet kwetsend bedoeld zijn. 😉

    Heb helaas zo 1, 2, 3 geen voorbeelden van uitspraken in onze familie.. maar die zijn er vast en zeker wel.

    1. Snap ik ook. Maar lees dan eerst even voor je commentaar levert. Ik kan ook niet iedereen tevreden stellen/te vriend houden. Iedereen maakt wel iets mee en dat blijft dan zijn/haar zwakke plek, of ligt gevoelig.

      Misschien heb ik nu wel weer alle emmers beledigd 😉

  9. Spreekwoorden zijn leuk en vaak ongemerkt gebruik ik die. Het anders maken dan ze horen gaat vaak ongemerkt en dat maakt het juist zo leuk, vooral om het dan te onthouden.

    Dat geloof ik dat je gisteren even gedrietig was en dat mag ook. Het is toch een beetje vreemd en een hele nieuwe situatie.

  10. Onze kinderen zijn tweetalig opgevoed, maar wij hebben veel “verbasterde” nederlandse of deense uitdrukkingen. Voor ons zo gewoon geworden, maar als ze klasgenoten mee namen keken die er vreemd bij op. Ook spreekwoorden, letterlijk vertaald, zorgen voor de nodige hilariteit. (enne…het gaat vooruit met de zaak, bergopwaarts :-))

  11. Prachtig! Ook ik ben fan van taal! Ik was vroeger vaak “dronkerig” als ik rondjes gedraaid had. Samentrekking van draaierig en dronken.
    Mijn favoriet du moment is: nu komt de mouw uit de aap. Weet niet meer waar die vandaan komt maar klinkt grappig.

  12. Oh, wat hebben jullie veel ´eigen´ uitdrukkingen. Ik zou echt even moeten nadenken, om te achterhalen welke wij nu gebruiken. Wat zo direct bij me opkomt is ´effe schumen, hoor´ wanneer je een winkel wilt doorsnuffelen. Dit is plat Utrechts en heb ik gejat van mijn mans Utrechtse familie. Vooral zijn oma gebruikte het vaak. En ik nu ook, haha.

  13. Toen ik mijn man leerde kennen, ging hij regelmatig ff wat in elkaar ‘frikandellen’. Dat kon iets aan de auto maken zijn of een huishoudelijk machientje (strijkijzer, wasmachine) maken/ Heel grappig was het, dat mijn schoonvader laatst aan de telefoon een heel verhaal had over van alles en nog wat en ineens vertelde, hoe hij iets in elkaar gefrikandèld had :-))

  14. Doen wij ook. Dat zet geen doden aan de zeik. En ik praat net als peuter met j’s ipv r-en. Heel gjappig. Over andere voorbeelden moet ik even nadenken… ik kom nog terug!

  15. Ook ik ben gek op spreekwoorden en gezegden en ik merk in mijn omgeving dat bijna niemand ze kent. Op de lagere school hebben we toen een heel schrift vol geschreven, met uitleg over wat ze betekenen. Ook de eigen woorden zijn herkenbaar. Weet iemand wat treefjes zijn……onderzetters voor pannen. En zo zijn er nog wel meer.

  16. Ik kan door medicijnen en vroegere epileptie-aanvallen geregeld niet op woorden komen vooral als ik moe ben, soms irritant, maar kan ook komisch zijn omdat ik schapewolkjes, vitragewolken noemde (sindsdien zegt iedereen hier vitragewolken). Of ik wilde mijn dochter in haar bedje gaan instoppen… kon op dat simpele woord niet komen… het werd inwortelen… ach ja… Ze liggen hier in een deuk….

  17. Leuk! Wij maken hier ook wel regelmatig woordgrapjes, maar niet zozeer met uitdrukkingen geloof ik. Kan spontaan ook helemaal niets meer bedenken, haha!

  18. Allemaal heel herkenbaar. Wat een geweldig fenomeen: familie-taal. Onze zoon was daar een kei in. Wij kampeerden altijd met onze kinderen – in Griekenland, in Portugal, in Spanje, in Frankrijk. Onze Renault 4 was te klein voor alle bagage, dus ik zette een ‘bovendak’ (imperiaal) op de auto. Op de eerste camping in Frankrijk zag hij echter een betere oplossing: ‘een puntje’ (trekhaak) aan de auto. We kampeerden vaak in het wild en maakten dan elke avond een kampvuur. We gebruikten een stok om het vuurtje te controleren – het brandende hout te herschikken. Deze stok kreeg de naam: ‘schakelstok’ en de activiteit heet dus ‘schakelen’. Als zoonlief naar bed ging lag hij eerst even ‘te jommen’ met een stukje nylon tussen zijn vingertjes. En ook dochterlief had haar favoriete in-slaap-val-bewegingen – zij noemde dat nog even ‘lekker kakken’. Je begrijpt dat haar vriendinnetjes die bleven logeren raar opkeken van al dat ‘gekak’. Engelse camping-buren leenden ooit een emmer en bedankte me met ‘thank you’ en ik antwoordde met ‘you are welcome’. Zoonlief had dat (half) opgevangen en zei een paar dagen later na mijn bedankje aan hem: ‘thank yourself’. Die is er ingebleven. Ook nu nog 25 jaar later zeggen wij na een bedankje nog steeds: ‘thank yourself’.

  19. Wat ben ik blij met de ‘like’ knop, kan ik eerst ‘liken’ en later nog een reactie geven.
    Ik vond gisteren al dat je zo positief was geworden over ’t alleen zijn …. hoe gaar ’t vandaag daarmee?
    Mijn moeder antwoordde vroeger op de vraag wanneer iets zou plaatsvinden: ‘huuj acht daag’, Limburgs voor ‘vandaag over een week’. Mijn schoonzusje, half Amsterdams, verstond dan ‘huujtachtaag’ en dacht dus echt dat dat ’n officiële uitdrukking was. Dus die uitdrukking is een gevleugelde in onze familie.

    1. Ja, die is leuk niet, de like knop. Eén van de voordelen van WP.

      Gaat aardig. Ik vind er nog steeds geen zak aan, alleen thuis zijn en dat zal ook niet gaan veranderen. Het is alleen wel makkelijker nu iedereen daadwerkelijk weg is en ik er niet tegenaan loop te hikken. Maar positief? Nee, dat niet. Ik heb me erbij neergelegd, meer niet. We gaan het volgend jaar ook absoluut anders doen.

      Geinig van die schoonzus 🙂

  20. Heerlijk blogje, zo ken ik er ook wel een paar. Zo ben ik altijd ergens “benieuwdsgierig” naar. En mijn ex en ik riepen altijd te pas en te onpas dat je nooit met twee voeten in één emmer moest gaan staan. Geen idee waar dat vandaan is gekomen. Mijn huidige vriend doet het per ongeluk, zoals “van hoop op zegen”, ik moet erg oppassen dat ik dat soort dingen niet van hem overneem. Een vriendin van me stuurt me geregeld “groene schaartjes”, als ze eigenlijk honderdduizend andere dingen moet doen waar ze geen zin in heeft, en in plaats daarvan mij dan maar gaat mailen. Afkomstig uit een periode waarin ze daadwerkelijk een groen schaartje kwijt was en het zoeken daarnaar geregeld gebruikte om ergens onder uit te komen. Een andere vriendin schrijft altijd woorden als “haske” en “fliesteerd”, omdat hartstikke en gefeliciteerd zulke lange woorden zijn, en als je het hardop zegt klinkt het toch hetzelfde. En omdat ik fantasyboeken vertaal, gebruik ik zelf nog wel eens termen die ik in mijn boeken verzin, en die natuurlijk niemand snapt. Zo riep ik een tijdlang dingen als: “Waar heb je het in Barlsnaam over,” omdat de aanbeden god in het boek Barl heette. Ik vind dat dan heel normaal en vertrouwd klinken.

  21. kom natuurlijk weer met het zout als het ei op is maar wens je toch heel veel succes de komende weken ! Hopelijk ga je er toch beetje van genieten want anders zou het compleet verloren tijd zijn 😉
    Onwijs leuk geschreven ook hier dol op spreekwoorden maar de verbasteringen vergeet ik telkens weer , toch eens op letten 😉
    XXXXXXXXXXX

  22. Wij eten hier regelmatig Apfelsmotz, wat toch echt lekkerder is dan appelmoes. Ik heb het jaren geleden van een vriendinnetje overgenomen:) Ook ga ik regelmatig de jongste omleggen (in bed stoppen), of maak ik er op mijn werk een eind aan. Had toch echt een collega die dat niet grappig vond. Wij vinden het in iedergeval heel leuk. Ook om die van jullie te lezen!

  23. Leuk! Bij ons thuis werd dat demelen temelen genoemd. Misschien hebben we (over)grootouders uit dezelfde buurt of zo?
    Als manlief zich ferm verbaast over iets, dan gaat hij wenkelfrouwbronsen (met de wenkbrauwen fronsen). Op zondagmorgen eten we allemaal eitje dopdop (zachtgekookt eitje met reepjes pistolet)…
    Anyway, ik hoop dat je niet meer zo gedrietig bent!

  24. ja, over die weduwe bedoelde ik, kom op zeg, stel je niet aan.
    Wetende dat dit jouw weblog en je mag zeggen wat je wilt, en ik weet ook dat je tegen een stootje kan.

    Leuke uitdrukking, tegen een stootje kunnen.
    In Groningen hebben we geen honger als een paard, maar bok als een beer!
    En dorst als een paard.

    En er staat een paard op de Winschoter toren, maar dat heeft hier dan weer niks mee te maken.

  25. Ha zuster Klivia,

    We hebben wel een sterke band hoor, ik lees je reactie het woord “hoepelen”, denk aan het spreekwoord “hoepel op” en lees als eerste op je log “spreekwoorden”.
    Het zijn de leukste die andere op het verkeerde been zetten, zo heeft zoon ook iets met bananen.
    En prietpraat is vaak heel graszig om te horen. oma

Kritiek? Commentaar? Leuk! :)

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s